17/07/2024

Investimet kapitale në infrastrukturën rrugore vazhdojnë pandërprerë. Në këtë fazë të ndërtimit intensiv të rrugëve, Maqedonia e Veriut i ngjan Kroacisë kur krijonte rrjetin e “rrugëve” përmes të cilave u transportua me sukses në BE, shkruan portali “Racin” në analizën e saj për Korridorin 8 A dhe 10 D, përcjell Politiko.mk

“Për një kohë të shkurtër u ndërtua autostrada Shtip-Koçan, e më parë u lëshua në përdorim rruga Shtip-Radovish. Në një vit dy autostrada 110 milionë euro. Të mos harrojmë se pjesa e autostradës “Priateltsvo” në strehën Demir Kapi-Smokvitsa dhe autostrada ekspres Miladinovci-Shtip janë përfunduar dhe hapur më herët. Autostrada e shpejtë Gradsko-Prilep, për të cilën flitej vetëm me dekada, tani po ndërtohet me një dinamikë të madhe. Rruga e katërt e shpejtë është ajo nga Rankovca në Kriva Pallankë përgjatë një seksioni dhe traseje të re”, shkruan portali nw analizwn e tij.

Megjithatë, siç shkruan analiza e “Racin”, ndoshta një nga mega projektet më të rëndësishme është ndërtimi i 110 km autostradë nga korridori 8 dhe korridori 10. Ato përfshijnë seksionin Prilep-Manastir nga korridori dhjetë dhe nga korridori tetë Tetovë-Gostivar, Gostivar-Kërçovë dhe Trebenishtë-Strugë – Qafë Thanë.

“Në vend që të kënaqemi me faktin se më në fund ia dolëm përpara Brukselit që Korridorin tetë ta sillnim në nivel të një korridori kryesor pan-evropian, i cili deri më tani trajtohej si dytësor, ky projekt jetik për Maqedoninë u bë “i diskutueshëm” para saj. madje filloi të ndërtohet mbi “meritën” e saj të opozitës. VMRO-DPMNE me të gjitha forcat e përkrahur edhe nga mediat po mundohet ta prezantojë si një projekt korrupsioni të barabartë me atë që e bënë me “Sinohydro” duke ndërtuar autostradën e dështuar Kërçovë-Ohër që as zoti nuk mund ta rregullojë.

Megjithatë, ndryshe nga ata, këtë herë qeveria ia besoi zgjedhjen për ndërtimin e korridoreve 8 dhe 10 konsorciumit amerikano-turk “Bechtel dhe Enka”. “Sinohydro”, i cili ndërtoi dhe shkatërroi autostradën Kërçovë-Ohër. Ndërtimi i autostradës ka nisur më 22 shkurt 2014 dhe është dashur të kushtojë 375 milionë euro. Deri më tani janë shpenzuar 9 vite dhe 225 milionë euro shtesë, me një vlerësim që duhet të përfundojë deri në fund të vitit 2023.

“Kjo kompani kineze, e cila është një nga kompanitë kryesore të ndërtimit të autostradave, ka një reputacion shumë të dyshimtë ndërkombëtar. Në kohë të ndryshme, qeveri të disa shteteve dhe përfaqësues të organizatave e akuzuan këtë kompani për korrupsion, mashtrim, keqpërdorim të fondeve buxhetore, punime ndërtimi me cilësi të dobët, partneritet të pandershëm… Një nga analizat e fundit të Institutit të Bashkimit Evropian për Studime të Sigurisë (EUISS) thekson se investimet kineze në infrastrukturë në Ballkanin Perëndimor po nxisin korrupsionin tashmë të përhapur. Instituti me bazë në Paris, analizat e të cilit monitorohen nga Komisioni Evropian dhe organe të tjera të BE-së, e mbështet këtë pretendim me të dhëna që tregojnë se investimet e mëparshme prej 5.5 miliardë eurosh në rrugë dhe hekurudha erdhën në Maqedoninë e Veriut, Bosnjë dhe Hercegovinë, Mal të Zi dhe Serbia..”, thuhet në analizë.

Një hetim nga Zyra e Integritetit dhe Anti-Korrupsionit zbuloi se Sinohydro Corporation keqprezantoi edhe përvojën e saj të mëparshme të projektit duke përdorur kontrata joekzistente si referencë. “Sinohydro gjithashtu është gjobitur për performancë të dobët dhe është kritikuar për projektet e saj në vende si Myanmar dhe shumë vende afrikane.

Ndoshta të djegur nga përvoja e mëparshme me Sinohydro në ndërtimin e rrugëve në Maqedoni, ne do të vazhdojmë të fryjmë kos në çdo ofertë që vjen në të ardhmen. Dhe ky është një shqetësim parandalues i justifikuar dhe për këtë arsye media, institucionet përgjegjëse për korrupsionin, si dhe i gjithë publiku duhet të ndjekin punën e tyre dhe t’i kushtojnë vëmendje çdo detaji të procedurës. Por Maqedonia nuk duhet të ndalojë së ndërtuari. Ai duhet të ndërtojë infrastrukturën rrugore dhe hekurudhore dhe këtë herë në mënyrën më të mirë të mundshme”, shkruan portali “Racin”.

Në kontratën me Bechtel dhe Enka thuhet se 51% duhet të jenë nënkontraktorë vendas. Nëse kontrata është 1.3 miliardë euro, janë 650 milionë euro që do të shkojnë për kompanitë vendase.(Politiko.mk)